[Verslag]: Stuurhuis vervangen

[Michaell]

Een poosje geleden heb ik bij mijn wagen de veerpootrubbers vervangen. Dit ging goed, alleen kwam ik toen tot de nare ontdekking dat de onderkant van mijn subframe kleddernat was!
Een veeg met mijn vingers over de onderkant van het subframe zorgde ervoor dat ik een rode en glibberige vloeistof ontdekte. sjips, dat is ATF vloeistof. Deze was afkomstig van het stuurhuis.
Na een korte inspectie een paar dagen later zag ik dat het stofkapje eraf was gepopt en dat daardoor een grote lading ATF vloeistof eruit gelopen was. Ja, hoor stuurhuis zo lek als een mandje!

Kak, dat is een grote klus. Ik baalde daar goed van. Ik had daar helemaal geen zin in. Maar tja, wat moet dat moet.

Het bedrijf waar ik voor werk is deze week ivm de feestdagen gesloten. Een mooi moment van mij om mijn werkgever te vragen of ik zijn garage mag lenen! Deze heeft namelijk een brug. Dit is namelijk de plek waar wij ons "wagenpark" van 25 klassieke mini coopers (Rover) onderhouden voor de verhuur. En dat was geen probleem.

Na alle onderdelen een week daarvoor besteld te hebben ging ik maandag aan de slag.

Ik ben maandag ochtend naar mijn werk gereden. Eerst ging de motorkap open. Want het subframe gaat los, en daar rust de motor op. De motor moet dus omhoog gehouden worden.
Ik wil de auto op de brug zetten en ik wil niet dat iets mij aan de onderkant gaat hinderen. Voor dit doel heb ik een 500Kg motorsteun gekocht bij HBM machines. Dit werkt top!
De linker haak kon door het oog van het stuurhuis. De rechter ging met een ketting door het oog van de bak. Hiervoor heb ik het luchtfilter verwijderd. De motor zat muurvast nu!



Eerst de - pool van de accu los en dan de verbinding stuur aan stuurhuis los! Deze kan goed vastzitten en ik las over een tip om het stuurhuis los te koppelen vanuit binnen in de auto. Bij de pedalen zit een stuurkogel die eenvoudig los kan. 1 bout met moer en ik trok deze zonder moeite los. Stuur ff vastzetten met een kleine shorband. Dit voorkomt dat het stuur rondjes gaat draaien en de claxon kabel molt.

Nu kan de auto op de brug. Wel zo comfortabel. Voor de zekerheid heb ik ff een poot aan de achterkant gezet. Normaal zet ik de brug op het subframe. Maar dat kan nu niet. Hierdoor rust de auto nu op een brugpoot onder de voordeuren. Het geheel werd hier wat wiebelig door. Een 3T lange poot zorgt ervoor dat de wagen stabiel op de brug bleef staan en dat ik er onder durf te staan.
Mijn auto doet namelijk altijd dienst als 2e schuur!  De kofferbak zit altijd vol gereedschap en andere meuk. Dus er zit aardig wat gewicht achterin in mijn geval.



Vervolgens gaan beide wielen eraf en maak ik de rubberen motorsteun los waarmee het blok vast zit aan het subframe. Deze zijn eerder los geweest, dus die gingen vrij soepel los.
Dan de stabiestokjes en de stuurstangen los aan beide kanten.



Daarna mag het subframe los. De impact sleutel had er moeite mee! Maar de achterste 2 subframe bouten gaven zich uiteindelijk over. Maar voor ik ze volledig eruit draai even een steun eronder. Ik wil geen verassingen en het subframe beheerst laten zakken. Stel de motor komt toch nog wat naar beneden of een leiding die nog vast zit word kapot getrokken. Dankzij de verstelbare poot eronder kon ik deze rustig en gecontroleerd laten zakken.



Dit ging prima. Alles verliep volgens plan!
Achterste subframe bouten los. De voorste maar een paar slagen los, zodat het subframe kan "wippen".
Er zit nog een 1 motorsteun vast. en dikke rubberen bol die vast zit aan het stuurhuis. Om deze los te krijgen moest de reactiestang los. Anders kwam ik niet bij de bout.
Een dikke bandenlichter assisteerde door de reactiestang ff net iets verder weg te buigen zodat ik met mijn ratel erbij kon.
Zo! Die is los.



Dan nu alle bouten los van het stuurhuis. Deze gingen erg makkelijk los! Gelukkig is ATF vloeistof een goede kruipolie en alles zat eronder. 
Ik kwam erachter dat het verstandig is om de complete reactiestang gewoon te verwijderen. Zo gezegd zo gedaan. 4 boutjes extra en deze ging eruit.

Dit creerde voldoende ruimte om de hydrolische leidingen naar het stuurhuis los te draaien. Deze zaten relatief los en ik draaide ze er makkelijk uit. Een open ringsleutel 17/19 was hier perfect voor!



Dan kon nu het stuurhuis eruit. Goed vriemelen en vrikken, maar ja hoor. Daar is i dan!



En het resultaat was een erg lege plek in de auto.



Dan kan ik nu de nieuwe prepareren. Stuurkogeltjes erop en dan de oude opmeten. Dit is belangrijk voor de uitlijning!
Perfect word het niet, maar je bent wel digtbij. In mijn geval begon de stuurkogel op 10 en 11mm afstand van het begin schroefdraad.



Tot nu toe viel het allemaal wel mee. Een kleine 3 uur werk tot nu toe. Voor de eerste keer niet slecht. Maar helaas had ik een groot probleem bij het terugplaatsen van het nieuwe stuurhuis!
Zie: https://volvo850forum.nl/index.php?topic=91998.msg1821527#msg1821527

Maar toen dat opgelost was kon het boeltje eindelijk in elkaar! Montage ging in tegenovergestelde volgorde. De verstelbare poot voor onder de brug was hier onmisbaar! Het subframe moest weer omhoog en dat kreng is zwaar! Maar met die poot draaide ik deze soepel op zijn plek. Maar eerst nieuwe subframerubbers plaatsen!
Deze loshalen was nog een hele klus. Ik heb een soort van poelietrekker gemaakt om deze eruit te trekken. Dit ging relatief soepel. Nieuwe gingen met behoorlijke druk er in. Subframebouten niet her-gebruiken! Dit zijn rekbouten. En dus breukgevaar. Zorg er voor dat je nieuwe hebt.

De stuurpomp ontluchten was erg simpel. Volgooien en koffie drinken. Je hoort heb "bubbelen". De nieuwe ATF vloeistof zakt langzaam vanzelf naar beneden en duwt alle lucht eruit. Als het peil stopt met zakken het stuur een paar keer maximaal op en neer draaien. Zo duw je de laatste lucht eruit. Hou het peil in de gaten. Dan de motor starten. De pomp word nu geactiveerd en het peil kan snel zakken. Dus zorg ervoor dat je klaar staat met nieuwe ATF vloeistof. Als er nog lucht in zit hoor je de pomp "janken" en met name als je aan het stuur draait. Snel motor uit en het stuur weer op en neer draaien. Herhaal dit tot alle lucht eruit is en de pomp stil is met draaiende motor. Zorg ervoor dat het peil goed staat. Vul nog iets bij of verwijder vloeistof indien nodig.

Als laatste moet je de auto uitlijnen. Dit kun je goed zelf doen aan de hand van de volgende video:
https://www.youtube.com/watch?v=awOMTYDptfk
Maar wel gelijk een afspraak maken bij je lokale garage voor een echte uitlijning!  Dit is erg belangrijk. Maar zo kun je in iedergeval gewoon rijden.

Ik heb 2 tips voor wie deze klus ook gaat ondernemen:
(1: Maak de verbinding stuur aan stuurhuis niet los onder de motorkap. Je komt er lastiog bij en deze kan erg vast zitten! Maak hem los binnen in de auto bij de pedalen. Geen zorgen, het gat is groot genoeg. De rest valt er gewoon uit en als het stuurhuis eruit is kun je het restand er makkelijk afhameren en overzetten.
(2: De leidingen aan het stuurhuis zijn een bitch! Ze werken niet mee bij het aansluiten. En dit is 1 plek waar je niet het schroefdraad wilt beschadigen!
Verwijder de leidingen volledig door ze los te maken bij de pomp! Zo kun je ze op een stuk eenvoudigere manier op het nieuwe stuurhuis zetten buiten de auto. Het gehaal is eenvoudig terug te plaatsen met iets gefriemel. 

[razorx]

Wat een mooi verslag! Ik heb het met plezier gelezen.

[Jerra]

Ik sluit me aan bij Yits, puik werk!

De aanhouder wint is wederom bewezen, je hebt weer een t-shirt gespaard

[Dikkie]

Keurig wat een mooi verslag, duidelijk verhaal en dito foto's!

[Michaell]

Dank jullie wel allemaal! 

Het was een beste klus! En voor mij persoonlijk dankzij de tegenvaller met het gebroken stuurhuis ook de lastigste tot nu toe! Ik zal niet ontkennen dat de term: "Oh, mijn god, waar ben ik in vredesnaam aan begonnen!!" niet door mij heen was gegaan.
Maar juist daardoor aan de andere kant ook weer erg veel van geleerd en ook over mijzelf!

Ik merk namelijk dat ik ouder aan het worden ben. Binnenkort word ik 41. Mijn hele leven monteur zijn en zwaar werk doen vergt veel van je en dat gaat je inhalen. Ik zit onder de littekens schaafwondjes, kleine sneetjes, onder de schadelijk voor je zijnde olie en vetten, versleten knieën en ook ben ik een paar jaar terug een vingertop verloren (Niet helemaal waar. Ik weet nog precies waar deze ligt! ). De jongere ik was gewoon doorgegaan tot 5:00 in de ochtend tot de auto weer werkte! En ongetwijfeld met fouten vanwege de moeheid en de zin door te gaan die steeds minder word en onder de norm: aaaahhh, goed genoeg zo! Maar toch ga je door!

Nu stond er een denkbeeldige ik naast me die zijn hand op mijn schouders legde en tegen mij zei: "Michaell, het is goed zo. Ga lekker naar huis. Eet, drink, douche, rust en slaap. Morgen gaan we gewoon weer fris verder. De auto staat veilig binnen, alarm erop en alles ligt er morgen nog. Pak gewoon ff de bedrijfs-caddy. Sleutel hangt in het sleutelkastje en morgen weer fris en uitgeslapen verder!". En ik was erg blij achteraf dat ik daarna geluisterd heb. Het was gewoon de juiste beslissing om te doen, ookal was dat voor mij nog steeds moeilijk! Ik wou ook gewoon door!
Ook dat was voor mij een leermoment. Ik ben geen 23 meer met oneindige energie. Maar aan de andere kant komt wijsheid ook met de jaren. 
De stress was weg de volgende dag en ik was uitgerust, zag gelijk al een vergissing die mij maandag niet opgevallen was door de stress en moeheid. En ik was in 1 uur klaar, auto nog ff nagelopen. + een uur opruimen en dweilen. Als ik door was gegaan had ik er veel langer over gedaan!

Maar ik ben erg trots dat het gelukt is!
En dat T-shirt ga ik met grote trots dragen!

[Michaell]

En als kers op de slagroom:

Vandaag heb ik de wagen laten uitlijnen!
Nou, hij week behoorlijk af! Ondanks dat ik meende het zo nauwkeurig te hebben gedaan met de touwtjes methode. 
Hij had een toespoor van 1.20 graden. Volvo geeft een toespoor aan van 0 tot max 0,2. Dus dat was best fors. Veel meer dan ik had verwacht. Dus zo blijkt maar weer dat niet alles is zoals je denkt en lijkt.

Het was hartstikke leuk en leerzaam! De monteur die de 850 goed kent liet mij in detail zien hoe het uitlijnen in zijn werk gaat + een valkuil waar veel garages kennelijk de mist in gaan bij het uitlijnen van een 850. Er schijnt namelijk een sneaky constructie te zitten in de achterwiel uitlijning. Het linker achterwiel word namelijk uitgelijnd bij het rechter achterwiel en vica versa door de "draagarm" constructie van de achterwielophanging. Die zit namelijk zo opgebouwd alsof je met je armen over elkaar zit. Klinkt in mijn oren inderdaad ook wat onlogisch. Maar zo heeft Volvo het nou eenmaal gemaakt. Ik denk dat dit met de vering te maken heeft. Iets anders kan ik niet zo 1.2.3. verzinnen waarom dat zo gebouwd is. 

Ik vertelde van de touwtjes methode die ik had toegepast en hij kende dat nog van vroegah(RT). Hij zei dat dit vroeger prima werkt, want auto's waren vierkanter en hadden rechtere lijnen. Alleen dat dit tegenwoordig niet meer op gaat ivm design en luchtweerstand. Ik hoop dat ik het allemaal goed onthouden en begrepen heb, maar het was
ongeveer zo:
De reden is namelijk dat auto's eigenlijk nooit echt recht en vlak zijn kwa buitenkant. Er zit er vaak een lichte "bolling" in het frame en als de achterwielen ook niet perfect staan uitgelijnd krijg je hem alsnog niet goed, gezien je dat vaak als referentie gebruikt (in mijn geval klopt dat inderdaad. Ik had dat ook gedaan). Maar als je niks anders hebt zegt hij kom je in ieder geval recht genoeg uit om er fatsoenlijk een kort stukje mee naar huis ofzo te kunnen rijden. Het is 1000x beter dan niks!
Maar een echte uitlijning blijft noodzakelijk. En dat is ook hier gebleken. Ik moet ook zeggen dat de wagen anders aanvoelt na de uitlijning. In mijn opinie reedt hij al niet slecht, maar nu inderdaad nog beter! Het is zeker merkbaar.

Ook kreeg ik een mooi rapportje mee:

[volvobug]

... Er schijnt namelijk een sneaky constructie te zitten in de achterwiel uitlijning. Het linker achterwiel word namelijk uitgelijnd bij het rechter achterwiel en vica versa door de "draagarm" constructie van de achterwielophanging. Die zit namelijk zo opgebouwd alsof je met je armen over elkaar zit. Klinkt in mijn oren inderdaad ook wat onlogisch. Maar zo heeft Volvo het nou eenmaal gemaakt. Ik denk dat dit met de vering te maken heeft. Iets anders kan ik niet zo 1.2.3. verzinnen waarom dat zo gebouwd is. 
...

De zogenaamde 4-punts uitlijning, dus uitlijning op de voor- en achterwielen, te beginnen op de achteras.
En die achterasconstructie noemt Volvo meen ik multilink. En dat creeërt een meesturend effect van de achterwielen.